Skip to main content

Θεόφραστος ο Ερέσιος


Ο Θεόφραστος ο Ερέσιος (372 π.Χ. – περ. 287/5 π.Χ.) ήταν φιλόσοφος της αρχαιότητας. Θεωρείται συνεχιστής του έργου του Αριστοτέλη τον οποίο και διαδέχτηκε στη διεύθυνση της Περιπατητικής σχολής.

Τις περισσότερες πληροφορίες για βίο του Θεοφράστου αντλούμε από τον Διογένη, συγγραφέα των βίων των φιλοσόφων. Ο Θεόφραστος γεννήθηκε το 372 π.Χ. στην Ερεσό της Λέσβου. Ο πατέρας του ήταν ο πλούσιος έμπορος Μέλαντας και το πραγματικό του όνομα ήταν Τύρταμος. Αρχικά έλαβε τα πρώτα του μαθήματα κοντά στον Λεύκιππο ενώ αργότερα εγκατέλειψε την πόλη της Ερεσού και μετέβη στην Αθήνα όπου άρχισε να ασχολείται με τη φιλοσοφία ως μαθητής του Πλάτωνα. Μετά το θάνατο του δασκάλου του, το 347 π.Χ., ακολούθησε τον Αριστοτέλη, ο οποίος διακρίνοντας τη φιλομάθεια και την ευφυΐα του, τον επονόμασε αρχικά Εύφραστο και αργότερα Θεόφραστο. Η εκτίμηση που έτρεφε ο Αριστοτέλης στο Θεόφραστο αποδεικνύεται και από το γεγονός πως όταν το 323 π.Χ. ο Αριστοτέλης κατηγορήθηκε για ασέβεια και αναγκάστηκε να καταφύγει στη Χαλκίδα, δώρισε στον Θεόφραστο τη βιβλιοθήκη του και του εμπιστεύτηκε τη διεύθυνση της Περιπατητικής σχολής.

Ο Θεόφραστος παρέμεινε στη διεύθυνση της σχολής επί 25 χρόνια και σε αυτό το διάστημα δίδαξε αλλά και άφησε πολλά γραπτά. Την περίοδο αυτή, λέγεται ακόμα πως οι μαθητές της σχολής ξεπέρασαν τις δύο χιλιάδες ενώ μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν ο Μένανδρος, οι βασιλιάδες της Μακεδονίας Φίλιππος και Κάσσανδρος καθώς και ο βασιλιάς της Αιγύπτου Πτολεμαίος Α'. Ο Θεόφραστος δεν ασχολήθηκε ποτέ ενεργά με την πολιτική, αλλά αφοσιώθηκε ολοκληρωτικά στην επιστήμη και τη φιλοσοφία. Πέθανε περίπου το 287 π.Χ. και μέχρι το τέλος της ζωής του δίδασκε και εργαζόταν.

Έργο:

Το έργο του Θεόφραστου ήταν ιδιαίτερα πλούσιο, καθώς εκτιμάται πως έγραψε συνολικά περίπου 240 έργα τα οποία πραγματεύονται ένα πλήθος θεμάτων γύρω από την ηθική, τη λογική, τη ρητορική, την ιστορία των επιστημών ή τη μεταφυσική και κυρίως τη βοτανική και τη ζωολογία. Σήμερα σώζονται κυρίως αποσπάσματα του έργου του αλλά και ορισμένα πλήρη κείμενα που είναι οι "Περί Φυτών Ιστορίας" (9 βιβλία), τα "Περί Φυτών Αιτιών" (6 βιβλία) καθώς και το πιο γνωστό του έργο, οι "Χαρακτήρες". Τα δύο πρώτα έργα αποτελούν μάλλον τα πρώτα συγγράμματα στον τομέα της Βοτανικής, την εποχή της αρχαιότητας και μέχρι τον Μεσαίωνα.

Στους "Χαρακτήρες", ο Θεόφραστος περιγράφει τα εσωτερικά και ψυχικά γνωρίσματα ανάλογα με το ήθος των ανθρώπων, ενώ μέχρι σήμερα δεν είναι βέβαιο αν αποτελούσαν αυτοτελές έργο ή τμήμα κάποιου άλλου ή σημειώματα του Θεόφραστου. Συνολικά περιγράφονται 30 διαφορετικοί χαρακτήρες εκ των οποίων οι 15 περιλαμβάνονταν στην πρώτη έκδοση του έργου (1527), ενώ το 1522 ανακαλύφθηκαν επιπλέον οκτώ και το 1599 ακόμη πέντε. Οι δύο τελευταίοι από τους περιγραφόμενους χαρακτήρες ανακαλύφθηκαν μόλις το 1786. Η ακριβής χρονολογία συγγραφής του έργου δεν είναι γνωστή. Θεωρείται πιθανό πως δεν γράφτηκαν όλοι οι χαρακτήρες συγχρόνως, ενώ άλλοι μελετητές τους χρονολογούν περίπου στο 317 π.Χ. Σε ότι αφορά τη σύνθεσή τους, ο Θεόφραστος πιθανότατα στηρίχτηκε ως ένα βαθμό στο έργο του Αριστοτέλη "Περί Ηθικής".

Περί φυτών ιστορίας
Περί φυτών αιτιών / Περί ανέμων / Περί σημείων υδάτων και πνευμάτων και χειμώνων και ευδιών
Χαρακτήρες / Περί ευσεβείας / Περί λίθων / Περί πυρός
Περί οσμών / Περί ιχθύων / Μετά τα φυσικά / Φυσικαί δόξαι / Περί αισθήσεων
Περί λιποψυχίας / Περί κόπων / Περί ιλίγγων / Περί ιδρώτων / Περί παραλύσεως

Comments

Popular posts from this blog

Πέτρες νεφρών, κύστης, χολής

1) Βάζουμε ένα κουταλάκι του γλυκού από αποξηραμένη τσουκνίδαμέσα σε ένα φλυτζάνι βραστό νερό και το αφήνουμε 7-10 λεπτά ανάλογα με το πόσο δυνατό θέλουμε το ρόφημά μας. Η καθημερινή χρήση συνίσταται σε όσους έχουν έντονο πρόβλημα.
2) Μια κουταλιά από κοπανισμένους σπόρους τσουκνίδας σε μια κούπα βραστό νερό, να καταναλώνεται κάθε πρωί όταν ο ασθενής είναι ακόμη νηστικός.

3) Για την αποτοξίνωση του ήπατος και της χολής, κυκλοφορεί το κορυφαίο βιβλίο του Andreas Moritz "Αποτοξίνωση του ήπατος και της χολής" μεταφρασμένο στα Ελληνικά από τις εκδόσεις "Διόπτρα". Είναι ότι καλύτερο έχω βρει. Η συστηματική αποτοξίνωση προάγει την υγεία των βασικότερων οργάνων του μεταβολισμού μας.

4) Για τις πέτρες των νεφρών, ο Διοσκουρίδης και ο Culpepper συνιστούν την αγριάδα (αγρόπυρο).  Βράζουμε 30 γραμμάρια ριζών αγριάδας σε ένα λίτρο νερό. Πριν το σουρώσουμε το αφήνουμε να κρυώσει. Πίνουμε από ένα νεροπότηρο πρωί-μεσημέρι-βράδυ με άδειο στομάχι. Αν επιθυμούμε, μπορούμε …

Χιονίστρες

Οι χιονίστρες  μας ταλαιπωρούν τους κρύους μήνες του χειμώνα. Πρόκειται για μια φλεγμονή του δέρματος, η οποία προκαλείται μετά από έκθεση στο πολύ κρύο ή σε περιβάλλον με πολλή υγρασία. Τα συμπτώματα μπορούν να εμφανιστούν αρκετές ώρες μετά από την έκθεση σε αυτές τις περιβαλλοντικές συνθήκες. Η ένταση των συμπτωμάτων μπορούμε να πούμε πως καθορίζεται από τη διάρκεια της έκθεσης στις παραπάνω συνθήκες. Υπάρχουν πολλοί τρόποι, μη φαρμακευτικοί, για να αντιμετωπίσει κανείς αποτελεσματικά τις χιονίστρες:

1) Ανακατεύουμε αμυγδαλέλαιο σε ίσες ποσότητες με ασβεστόνερο και κάνουμε επάλειψη τακτικά στις φλεγμονές που δημιουργούν οι χιονίστρες. Διάβασε για την παρασκευή του αμυγδαλέλαιου.

2) Βάζουμε 2 κουταλάκια του γλυκού γαϊδουράγκαθο σε βραστό νερό για 10 λεπτά και κάνουμε τακτική επάλειψη.

3) Βράζουμε τα κουκιά που έχουμε για φαγητό και κρατάμε το πρώτο νερό βρασμού τους. Πλένουμε μέσα τα μέλη που πάσχουν από χιονίστρες αρκετές φορές.

4) Στίβουμε λεμόνια και κρατάμε το χυμό τους. Κάνο…

Πεδάνιος Διοσκουρίδης

Ο Πεδάνιος Διοσκουρίδηςο Αναβαρζεύς (40-90μ.Χ.) ήταν αρκετά μεταγενέστερος του Θεόφραστου και πολύ σημαντικός βοτανολόγος - φαρμακολόγος. Έγινε γνωστός για το πεντάτομο έργο του «Περί ύλης ιατρικής» το οποίο ήταν σε ευρεία χρήση μέχρι περίπου το 1600. Γι' αυτό και θεωρείται ο μεγαλύτερος φαρμακολόγος της αρχαιότητας. Ακολουθώντας το Ρωμαϊκό στρατό σε διάφορες εκστρατείες, είχε την ευκαιρία να παράγει φαρμακολογικό έργο παρατηρώντας τη συμπεριφορά των φυτών κυρίως στις Μεσογειακές χώρες. Ήταν δηλαδή στρατιωτικός ιατρός. Κατέταξε τα φυτά σε ομάδες με βάση τα βοτανικά τους γνωρίσματα. Έγραψε τα συνώνυμα των φυτών αλφαβητικά κατά λαούς και κατά πρόσωπα. Το έργο του  «Περί ύλης ιατρικής» μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες κατά τις διάφορες εποχές. Ήταν το πρώτο βιβλίο, που τυπώθηκε μετά την Αγία Γραφή και διαιρείται σε 5 βιβλία: αλοιφές, αρώματα, μύρα, βάλσαμα, ρητίνες, έλαια.ζώα και ζωικής προέλευσης δρόγες φυτικής προέλευσης δρόγες συνέχεια του τ…